روش های استریل کردن ایمپلنت ها و تجهیزات پزشکی (بخش اول)

روش ­های استریل کردن ایمپلنت ها و تجهیزات پزشکی (بخش اول)

استریل کردن برای کلیه مواد کاشتنی و دستگاه ها و تجهیزات پزشکی ضروری است. در بیمارستان ها، ملاحظات اقتصادی نیز باعث شده است که از وسایلی مانند ابزارهای جراحی نسبتاً گران قیمت به طور مکرر استفاده شود، بنابراین نیاز به استریل کردن مکرر قبل از استفاده بر روی بیماران مختلف امری ضروری است. همه روش های استریل کردن یک هدف مشترک داشته و موجودات زنده و ویروس ها را از ماده بیولوژیکی حذف یا از بین می­برند.

استریل کردن به منظور داشتن سطحی عاری از باکتری یا قارچ یا ویروس یا دیگر میکروارگانیسم های بیماری‌زا و غیربیماری‌زا (در مورد اشیای بی‌جان) انجام می شود. هدف از استریل کردن جلوگیری از انتقال عفونت است.

فرایند استریل کردن بسته به جنس تجهیزات نیازمند به استریلیزاسیون شامل روش های حرارتی خشک (فوور)، حرارتی ‌مرطوب (اتوکلاو)، شیمیایی، رادیواکتیو(پرتوگاما) و فیلتراسیون می‌شوند.

روش های استریلیزاسیون حرارتی

در این روش از تأثیر گرما و فشار بخار آب به کمک دستگاه اتوکلاو و فوور برای کشتن میکرو ارگانیسم ها استفاده می‌شود.

  • روش حرارتی مرطوب

در این روش، با قرار دادن ایمپلنت تحت بخار اشباع و تحت فشار در دمای 120 درجه سانتیگراد (250 درجه فارنهایت) ، استریلیزاسیون انجام می شود. استفاده اصلی از این روش در بیمارستان ها، برای استریل کردن دستگاه های فلزی حین عمل جراحی انجام می شود. این روش انتخابی برای استریل کردن ابزارهای جراحی فلزی و تجهیزات جراحی مقاوم در برابر حرارت است. یک فرآیند استریل کردن بخار معمولاً پس از رسیدن تمام سطوح کاشتنی به 120 درجه سانتیگراد (250 درجه فارنهایت) و به مدت 15 تا 30 دقیقه طول می کشد. از مزایای استریل کردن بخار می توان به سرعت ، سادگی فرآیند و عدم حضور مواد سمی اشاره کرد. دما و فشار زیاد منجر به محدود شدن استفاده از این روش برای بسته بندی و برخی ایمپلنت ها است، به خصوص برای برخی از پلیمرها و چسب هایی که ممکن است در حین اتوکلاو شدن ذوب و نرم شوند.

دستگاه اتوکلاو
دستگاه اتوکلاو

  • روش حرارتی خشک

در این روش وسایل توسط  دستگاه فوور با تنظیم حرارت خشک ۱۸۰–۱۶۰ درجه سانتی گراد  ، پس از ۲ ساعت استریل می‌شوند. ثابت شده‌ است که جریان گرمای خشک نمی‌تواند تمامی میکروارگانیسم‌ها از جمله پریون و اندواسپور باکتریها را از بین ببرد، زیرا این دستگاه نفوذپذیری ضعیفی دارد.  فوور برای استریل کردن پلیت‌های شیشه‌ای، پیپت‌ها، لوله‌های آزمایش، لوازم دندانپزشکی، سرسوزن، سرنگ شیشه‌ای، ابزارهای جراحی تیز و ظریف کاربرد دارد. مزیت این روش جلوگیری از خوردگی، زنگ زدگی و کند شدن لبه تیز وسایل است.

استریل با دستگاه فوور
استریل با دستگاه فوور

 استریل با گاز اتیلن اکساید (EtO)

این روش به عنوان یک فرآیند با درجه حرارت پایین مورد استفاده قرار می گیرد. قطعات در خلاء EtO یا مخلوطی از EtO و یک گاز رقیق کننده (به عنوان مثال ، CO2 یا کلروفلوروکربن) در دمای 30 تا 50 درجه سانتیگراد (85 تا 120 درجه فارنهایت) استریل می شوند. روش EtO بین 2 تا 48 ساعت طول می کشد. اتیلن اکساید برای استریل کردن طیف گسترده ای از ایمپلنت های پزشکی از جمله بخیه های جراحی، لنزهای داخل چشمی، دستگاه ترمیم رباط و تاندون، دستگاه ترمیم استخوان قابل جذب، دریچه های قلب و پیوند عروقی استفاده می شود.

نقطه ضعف اصلی مربوط به این روش سمی بودن  اتیلن اکساید و احتمال سرطان زا بودن برای انسان است. همچنین، از تماس با چشم و استنشاق بخارات ناشی از اتلین اکسید باید اجتناب شود.



دیدگاهتان را بنویسید